علی حاجی محمدی : در مطالعات فرهنگی تاکید بیشتر بر فرهنگ مردم پسند می باشد و رسانه ها به مثابه اشاعه دهندگان این فرهنگ اند . از طرفی دیگر زنان به عنوان گروههای حاشیه ای در اکثر جوامع تلقی می شوند و با عنایت به اینکه رشته مطالعات فرهنگی رشته متعهدی است از این رو پرداختن به رابطه فمینیسم و مطالعات فرهنگی و مخاطب اهمیت چندانی به خود می گیرد از این رو فصل ششم کتاب به همین موضوع می پردازد..
حالا مسئله من این است که با بررسی و پیشنهاد هرمس و به موازات آن آنگ در مطالعات مربوط به رسانه و در راستای آن زنان (فصل ششم کتاب) چگونه می توان هم به بحث و مطالعه مخاطبان پرداخت و هم به تحلیل متن ؟ شاید در وهله اول کمی سخت و مشکل به نظر برسد و این برای کسی که در وادی مطالعات فرهنگی گام بر می دارد تا اندازه ای راحت و در عین حال قابل پیش بینی است و این عمل توجه زیر را می طلبد:
۱) از یک طرف به محقق اجازه می دهد در بستر مطالعات فرهنگی در مورد متن به عنوان یک خواننده و خوانشگر به تحلیل متنی بپردازد و این نیازمند احساس قدرتمندی در مورد محتوای متون رسانه ای است و ملاحظات خاصی را می خواهد.
۲) محقق اجازه دهد مصاحبه شوندگان،مشارکت کنندگان(مخاطبین) نظرات و تجربیاتش،خوانش خود را از متن بیان کنند و جایی در تحقیق برای آنها بازکند چرا که آنها در سنت مطالعات فرهنگی به مثابه جماعت تفسیر گرند.
سوالی که دکتر عبداللهیان بعد از بحث و بررسی کامل این بخش مطرح کردند این بود که آیا این مباحث فمینیستی مطرح شده دراین بخش را می توان برای مطالعه جامعه ایرانی و در مورد رسانه های ارتباط جمعی به کار برد؟
مطالعات فرهنگی در ایران مانند هر جای دیگر می تواند در زمینه ونقش های گوناگون به کار برده شود تحلیل کاربردها و کارکردهای این رشته در ایران تابع تعریف و تلقی ما از چیستی و چگونگی مطالعات فرهنگی در ایران دارد. به بیان دیگر کاربرد مطالعات فرهنگی برای چه کسانی است؟ به نظر من بایستی بعد از مطالعه کلیه مباحث در پی بررسی و مطالعه فرهنگ زیسته ایرانی و مقاومت زیسته با تاکید بر مولفه های فرهنگ مردم پسند ایرانی پرداخت . شما در این مورد چه نظری دارید؟

i)Popular culture

و اما یک اتفاق خوب برای علاقه مندان به مطالعه بیشتر در زمینه روش شناسی در مطالعات فرهنگی. تازگی ها پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم با همکاری جهاد دانشگاهی واحد تهران اقدام به برگزاری یک همایش علمی در زمینه روش شناسی در مطالعات فرهنگی کرده است. آخرین مهلت ارسال خلاصه مقاله برای این همایش ۲۰ دی ماه ۸۶ وآخرین مهلت ارسال اصل مقاله ۱۵ اسفند ماه ۸۶ است. خود همایش هم اردیبهشت ماه ۸۷ برگزار می شود.
علاقه مندان برای اطلاعات بیشتر می توانند با شماره ۸۸۳۳۴۹۶۲ تماس گرفته و یا به محل دبیرخانه همایش واقع در جهاد دانشگاهی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران مراجعه کنند.

پوستر همایش را هم می توانید در لینک زیر ببینید.

پوستر همایش

“ما مشکل تکنیک داریم” این جمله ای است که تقریبا اکثر بچه های کلاس بر روی آن اتفاق نظر دارند. دانستن تکنیک لازمه روش شناسی است. ما در روش شناسی یاد می گیریم که در زمینه ها ، پژوهش ها و رشته های مختلف از چه تکنیک هایی بهتر است استفاده کنیم. اما در این میان تکلیف کسانی که در تکنیک مشکل دارند ، چیست؟ این مشکل خصوصا در میان دانشجوهایی که از رشته های غیر مرتبط آمده اند بیشتر است.
دکتر عبداللهیان معتقد است که بچه ها می بایست درس تکنیک ها را می گذراندند.اما حالا کمی برای این کار دیر شده . به نظر من هم اکنون سایت محل خوبی برای به اشتراک گذاشتن دانسته های بچه ها در این زمینه است .کتاب های خوبی هم در این زمینه ها هست که می شود خلاصه اش کرد و روی سایت گذاشت.
به نظر شما چه کار باید کرد؟

اسماعیل رمضانی : جلسه گذشته “مباحثه در مجادله “ای درگرفت بین بچه های کلاس بر سر اینکه در بررسی یک فیلم کدام یک مهمترند : کارگردان یا تماشاگر؟
بحث بر سر مخاطب پژوهی در مطالعات فرهنگی بود و پای این مسئله زمانی به فضای مباحثه باز شد که دکتر عبداللهیان اعتقاد خودش را مبنی بر اینکه ترکیب ژانر ها را نمی پسندد ، بیان کرد. نظر آقای سهیلی با نظر استاد فرق داشت: “به نظر من بستگی به کارگردانش دارد ” و چند تا مثال سینمایی زد که کارگردانش ژانر ها را خیلی خوب با هم ترکیب کرده بود.
آقای حاجی محمدی در این میان بحث دیگری را پیش کشید و عنوان کرد که در رویکرد مخاطب پژوهی مهم فهم و برداشت تماشاگر(مخاطب) از فیلم است. مجادله از همین جا بر سر کارگردان و تماشاگر درگرفت. پای یک فیلم پرتماشاگر ایرانی هم به میان کشیده شد که بعضی ها از جمله آقای سهیلی معتقد بودند که این فیلم خوبی نیست ، آن هم به خاطر کارگردان اش.اما برخی دیگر از جمله آقای حاجی محمدی معتقد بودند که این موضوع مهم نیست ، فهم تماشاگر مهم است. بعضی ها هم این سوال در ذهن شان شکل گرفت که آن فیلم اگر فیلم خوبی نیست ، چرا اینقدر تماشاگر داشت؟
پاسخ آقای سهیلی این بود که ازدیاد تماشاگر دلیل بر خوب بودن آن فیلم نیست. اما آقای دامرودی معتقد بود که ” خوب بودن یا نبودن نسبی است. ممکن است از نظر شما نسبی باشد اما از نظر تماشاگرانی که آن فیلم را از میان فیلم های دیگر برای تماشا برگزیده بودند ، خیلی هم خوب باشد.” آقای سهیلی یک پاسخ در آستین داشت که مجاب کننده هم به نظر می رسید: ” اگر الان یک فیلم پورنو هم در سینما نمایش بدهند ، پرتماشاگر می شود. آیا کسی می تواند بگوید که این فیلم خوبی هست؟”

بحث با پادرمیانی استاد بالاخره ختم به خیر شد اما نکته ای در ذهن من ناگفته باقی ماند که می خواهم آن را در اینجا مطرح کنم . و آن هم اینکه به نظر من ما در این مباحثه وارد یک منطقه ممنوعه در منطق و روش علمی شده ایم : اخلاق.
اخلاق یعنی چه؟ یعنی خوب بودن یا بد بودن. هر گاه سخن از خیر و شر یا خوب و بد به میان بیاید بحث ما کاملا اخلاقی می شود. ارزش گذاری کردن هم به نوعی اخلاقی کردن موضوع است. و این اخلاق ما ایرانی هاست که بلافاصله هر بحث و موضوعی را اخلاقی می کنیم.به نظر من در منطق متودولوژی نباید پای اخلاق را وسط بکشیم.مخالف اخلاق و بحث های اخلاقی نیستم اما معتقدم هر چیزی جای خودش را دارد.در روش شناسی نباید در دام ارزش گرایی بیفتیم.اگر قرار است ما یک فیلم پورنو را با متودولوژی مطالعات فرهنگی مورد بررسی قرار دهیم ، به خوب یا بد بودن اش نباید کاری داشته باشیم. آنچه در این میان مهم است این است که چرا این فیلم دارد پخش می شود؟ با چه هدفی ساخته شده؟ چه تاثیراتی بر مخاطب می گذارد؟ فهم و برداشت مخاطب از آن چگونه است؟ چرا این تعداد مخاطب دارند آن را نگاه می کنند؟ و…
گذشته از این اگر هم می خواهیم پای اخلاق را وسط بکشیم ، باید مراقب پیچیدگی های خاص آن باشیم. مقایسه کردن آن فیلم پرتماشاگر با یک فیلم پورنو و بعد به یک نتیجه واحد رسیدن که : “ازدیاد تماشاگر دلیل بر خوب بودن فیلم نیست” چندان منطقی به نظر نمی رسد.
جمع بندی: به نظر من اخلاق (ارزش گذاری خوب یا بد کردن ) جایگاهی در متودولوژی مطالعات فرهنگی ندارد و باید تا آنجا که ممکن است از آن بپرهیزیم.
نظر شما چیست؟

به Methodscs خوش آمدید .

این سایت از امروز، راه اندازه شد.